Domowe studio nagrań i nasze domowe warunki akustyczne w pewnym sensie ułatwiają i utrudniają nam nagrywanie muzyki. Nagrywanie samego siebie jest dobre dlatego, że podczas nagrań w profesjonalnym studio potrafimy pewne rzeczy przewidywać. Osłuchanie się ze swoim głosem i obycie z mikrofonem będzie działało tylko na korzyść naszych przyszłych nagrań. Jak jednak nie stracić weny i radości z tworzenia muzyki przez mnóstwo problemów, które pojawiają się na początku nagrań w domowym studio? 

Podłączenie sprzętu

Po pierwsze, co tyczy się sprzętu  – warto czytać instrukcje obsługi. Jeżeli nie macie cierpliwości do czytania całości, przeczytajcie tylko początkową treść związaną z podłączeniem sprzętu z komputerem i podstawowym przesyłem sygnału. Informacje w instrukcji nakreślą Wam ogólne zasady i pozwolą uniknąć walki z kablami, z sterownikami i z samym sobą. Często po podłączeniu sprzętu „tak jak wam się wydaje” zaczynacie szukać rozwiązania problemu od razu w internecie. Ja mam zupełnie inne podejście. Kiedy ktoś z Was zgłasza się do mnie z jakimś konkretnym problemem sprzętowym, wykluczamy wszystkie oczywiste błędy. W kolejnym kroku jeżeli problem nie zostaje rozwiązany zaglądam do instrukcji obsługi i szukam tam konkretnych informacji. 

Praca z mikrofonem

Druga sprawa to kwestia obycia i samej pracy z mikrofonem. Warto będzie poświęcić chwilkę czasu na znalezienie dobrej odległości od mikrofonu. Jeżeli wybierzesz najlepszą dla siebie odległość zaoszczędzisz czas na ustawienie gain’u dla mikrofonu przed każdą sesją nagraniową. W tym celu ustal sobie odległość i wysteruj odpowiednio (czyli tak, aby nagrana ścieżka nie była przesterowana i była dostatecznie głośna) gain dla tej odległości.

Praca z programem

Ostatnia część to obycie z programem do nagrywania. Pracuj na skrótach klawiszowych, które mocno usprawnią działania w programie. Sesję do nagrywania zapisz sobie w formie template na kolejne nagrywanie. Dzięki temu nie będziesz musiał za każdym razem od początku ustawiać całego programu. W kolejnym kroku pokoloruj sobie ścieżkę z podkładem, Twoje główne ścieżki wokalowe i ścieżki z podbiciami czy chórkami. 

Podsumowanie

Sprawna praca przy nagrywaniu pozwoli Ci cieszyć się samym procesem powstawania utworu. Nie będzie to zabijało Twojej weny, a nagrywanie sprawi Ci przyjemność. Nie pozwól żeby utrwalanie Twojej twórczości było dla Ciebie udręką! 

A ja zapraszam Was na mojego instagrama, gdzie możecie łyknąć więcej aku-ciekawostek  
KLIK

Artykuł Jak usprawnić nagrywanie w domowym studio pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.

Tym wpisem chciałabym rozpocząć krótką serię wpisów, która przybliży stereofoniczne techniki mikrofonowania. Techniki te może nie są aż tak kluczowe kiedy nagrywamy jeden wokal w naszych domowych warunkach, ale już na potrzeby nagrania gitary czy pianina zdecydowanie będzie na nie zapotrzebowanie. Nagrywanie stereofoniczne pozwoli nam lepiej oddać dźwięk danego instrumentu w przestrzeni. Do stworzenia stereofonii potrzebujemy dwóch lub trzech mikrofonów. Zaczniemy jednak najpierw od krótkiego wstępu teoretycznego.

Jak ucho interpretuje stereo?

Wyobraźmy sobie sytuację kiedy używamy dwóch głośników do odtwarzania muzyki, ustawionych w odległości 1,5m od siebie. Nasza głowa znajduje się w sweet spocie tego ustawienia, czyli na trzecim wierzchołku trójkąta równobocznego. Dźwięk z obu głośników dociera do uszu w tym samym czasie i w tej samej fazie. Dzięki temu wydaje nam się, że źródło dźwięku znajduje się pomiędzy głośnikami.

Odbiór tego dźwięku przez ucho jest wrażliwy na trzy elementy. Pierwszy z nich to czas, w jakim dźwięk dociera do prawego i lewego ucha. Drugi element to różnice w głośności, które odbiera prawe i lewe ucho. Jeżeli mówimy o dźwięku, który dociera z prawego głośnika to oczywiste jest, że prawe ucho będzie słyszało ten dźwięk głośniej i wcześniej. Ostatnim, trzecim elementem jest charakterystyka częstotliwościowa naszego ucha. 

Rodzaje technik stereofonicznych

Poprzez techniki stereofoniczne chcemy przenieść słuchacza w miejsce nagrywanego dźwięku. Techniki oparte na różnicach czasu dźwięku docierającego do mikrofonów to techniki przestrzenne. Zaś kiedy kluczowa jest różnica poziomu głośności, to mówimy o technikach koincydentnych, czyli natężeniowych. Są też techniki stereofoniczne wykorzystujące różnicę czasu i poziomu dźwięku docierającego do mikrofonu. 

Technika XY

Technika XY to technika natężeniowa, czyli oparta na różnicy poziomów głośności dźwięku docierającego do mikrofonów. Potrzebujemy do niej dwóch mikrofonów kardioidalnych. Ustawiamy je często jeden nad drugim pod kątem 90-120 st. Poniżej zamieszczam Wam przykładowy rysunek tego ustawienia. 

Dzięki temu że kapsuły mikrofonów znajdują się jedna nad drugą to dźwięk dociera do obu w tym samym czasie. Jednak kapsuły są do siebie pod kątem np. 90 stopni, co powoduje różnice w głośności tego dźwięku odbieranego przez każdy z mikrofonów. Nagrywanie tą techniką jest kompatybilne w mono. Zaś obraz źródła dźwięku jest precyzyjny, kosztem tego, że dość wąski. 

Technika AB

Technika AB to technika przestrzenna. Potrzebujemy do niej dwóch mikrofonów dookólnych. Umieszczamy je równolegle do siebie, w odległości dostosowanej do rozmiarów instrumentu lub sceny, którą chcemy nagrywać. Należy tutaj pamiętać że zbyt szerokie rozstawienie mikrofonów spowoduje „dziurę” w obrazie audio. Dźwięk do każdego z mikrofonów dociera w innym czasie, dlatego powstaje różnica czasowa. Poniżej zamieszczam rozstawienie mikrofonów w tej technice.

Wadą techniki AB jest słaba kompatybilność nagrania w mono. Dobrze jednak oddaje akustykę pomieszczenia w którym nagrywany jest dźwięk i szerokość dźwięku w panoramie. 

Podsumowanie

Te dwie wyżej opisane stereofoniczne techniki mikrofonowania to techniki reprezentacyjne każdej z grup. W kolejnym wpisie przybliżę Wam inne techniki stereofoniczne, które na konkretne potrzeby również świetnie się sprawdzą. Warto oprócz samych mikrofonów mieć na względzie też różne techniki, to znacznie usprawnia pracę przy nagrywaniu dźwięku. 

Po więcej ciekawostek z dziedziny audio bardzo serdecznie zapraszam Cię do śledzenia mojego profilu na instagramie! 
KLIK 

Artykuł Stereofoniczne techniki mikrofonowania cz. 1 pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.

Kiedy projektujemy pomieszczenie do odsłuchu muzyki chcemy, aby samo pomieszczenie w jak najmniejszym stopniu zakłócało odbiór muzyki. To co słyszy nasze ucho jest złożeniem dźwięku bezpośredniego i dźwięku odbitego od płaszczyzn w pomieszczeniu. Nie możemy całkowicie pochłaniać dźwięku, ani też całkowicie go odbijać. Bardzo ważna jest odpowiednia równowaga między tymi dwoma składowymi. W związku z tym, że dużą częścią dźwięku słyszanego jest to co odbija się od powierzchni nie możemy pozwolić, aby ta powierzchnia zbyt mocno go zniekształciła. Wadą takiego pomieszczenia może być na przykład filtr grzebieniowy.

Filtr grzebieniowy – co to jest? 

Jest to zniekształcenie dźwięku, które powstaje przez działanie odbić w pomieszczeniu. Powstaje przez nachodzenie na siebie dźwięku bezpośredniego i odbitego. Nałożenie się tych dwóch fal powoduje powstawanie węzłów i strzałek fali. Są to miejsca, w których dana częstotliwość jest wygaszana lub wzmacniana. Zjawisko wygaszania niektórych częstotliwości, a zarazem wzmacniania innych nazywamy właśnie filtracją grzebieniową. 

Jak usłyszeć filtr grzebieniowy?

Wprawne ucho od razu wyłapie efekt filtru grzebieniowego. Dzięki temu osoby doświadczone w pracy z dźwiękiem szybko są w stanie wyłapać ten problem np. w ścieżce dźwiękowej. Dla osób mniej doświadczonych jest to problem. Szczególnie kiedy niepoprawnie ustawimy opóźnienie na wokalu, a później próbujemy wypełnić pewne braki w ścieżce korektorem. Aby posłuchać efektu grzebieniowego można nałożyć na siebie dwie ścieżki, przy czym jedną z nich opóźnić o 1ms. Na widmie będzie można zauważyć pewnego rodzaju braki niektórych częstotliwości. 

Podsumowanie

Efekt filtru grzebieniowego w pomieszczeniu możemy kontrolować poprzez pochłanianie dźwięku w miejscach odbić lub poprzez rozpraszanie tego dźwięku. Możemy go także kontrolować w miksie poprzez odpowiednie dobranie opóźnień efektów. Do tego trzeba mieć jednak świadomość czym taki filtr jest i jak go usłyszeć. Mam nadzieję, że ten wpis odczaruje filtrację grzebieniową w waszych domach. 

Umiecie rozpoznawać filtrację grzebieniową w nagranych ścieżkach lub w pomieszczeniu? A może udało Wam się to doświadczalnie usłyszeć?  Pochwalcie się w komentarzach! 

Szczerze zachęcam Was do lektury serii wpisów o akustyce domowego studia nagrań – KLIK! 

A ja tymczasem zapraszam Was na mojego instagrama, gdzie możecie łyknąć więcej aku-ciekawostek  
KLIK

Artykuł Filtr grzebieniowy – co to jest i dlaczego zniekształca dźwięk? pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.

Jeżeli jesteśmy skazani na nagrywanie muzyki w małym, najczęściej domowym studio to warto się do tego dobrze przygotować. Jeżeli chcecie poczytać o akustyce, to zapraszam do wpisów  w tym dziale. Akustyka ma oczywiście bardzo duże znaczenie w nagrywaniu, ale… warto wiedzieć o pewnych błędach, których należy unikać. Każdy z Was na pewno ma świadomość tego, że przesterowane nagranie z małego studio będzie całkowicie niemożliwe do odsłuchania bez niesmaku. Zaś nagranie z tego samego studio, ale bez przesterowań i zgodnie „ze sztuką” pozwoli na poprowadzenie dalszych działań przy miksie, a co za tym idzie, ulepszenie całości. 

Ruchome panele akustyczne w domowym studio nagrań

Jednym z pół-środków, które można zastosować w małym studio są ruchome stelaże z panelami akustycznymi. Dzięki takim konstrukcjom będzie można szybko dostosować akustykę do danego instrumentu czy na konkretne potrzeby. Takie panele zawsze można na szybko ustawić wzdłuż ściany aby nie zajmowały zbyt dużo miejsca. Jeżeli będziemy potrzebowali większej separacji dźwięku między muzykami możemy odgrodzić ich od siebie takimi panelami. Ponadto panele takie możemy stworzyć dwustronnie. Z jednej strony można wykorzystać twardą, odbijającą powierzchnię, a z drugiej materiał pochłaniający. Taka konstrukcja jednak wymaga pewnej świadomości używania panelu. 

Praca z instrumentem w domowych warunkach

Bardzo ważna jest także praca z nagrywanym instrumentem. Mam tutaj na myśli odpowiednie ustawienie mikrofonu nagrywającego instrument względem ścian znajdujących się w pomieszczeniu. Jeżeli pomieszczenie jest dość domowe, to prawdopodobnie instrument będzie w każdym kawałku tego pokoju brzmiał inaczej.  Dobrze jest tutaj osłuchać się z dźwiękiem w różnych kątach i wybrać ten, gdzie instrument prezentuje się najlepiej. Nagrywanie muzyki w nieidealnej akustyce jest możliwe, wymaga to jednak więcej pracy i zaangażowania.

Praca z mikrofonem w domowych warunkach

Jeżeli masz możliwość dostosowania mikrofonu do instrumentu czy pomieszczenia to jest to już naprawdę dużo. Jeżeli nie – warto poczytać nieco więcej o technikach stereofonicznych. Ponadto dobrze jest rozumieć zmianę nagrywanego dźwięku kiedy odsuwamy lub przybliżamy mikrofon od źródła. Zachęcam do eksperymentowania z ustawieniem, szczególnie w sytuacjach kiedy akustyka nie sprzyja muzyce. 

Tak jak wszyscy już wiecie, akustyka jest BARDZO ważna. Pewne jej aspekty można jednak próbować załagodzić i nadrobić innymi metodami. Dobre zaprojektowanie pomieszczeń do nagrywania pozwoli uniknąć wielu problemów, ale jeśli nie mamy takiej możliwości – zróbmy co w naszej mocy, żeby dźwięk był jak najbardziej zadbany. Zawsze uważałam, że tworzenie dobrej muzyki jest odzwierciedleniem naszego szacunku do słuchaczy. Chcę tworzyć dla nich najlepsze co mogą usłyszeć i to wymaga ode mnie pracy. To normalne

Przypominam, że na blogu ostatnio pojawiła się bardzo ciekawa seria wpisów o projektowaniu studia nagrań. Poruszam kwestie związane ze ścianami, oknami, dywanami, zasłonami, światłami, a także podłogą w studio.

A ja tymczasem zapraszam Was na mojego instagrama, gdzie możecie łyknąć więcej aku-ciekawostek  
KLIK

Artykuł Nagrywanie muzyki w małym studio – porady pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.

Przy projektowaniu studia nagrań oprócz ścian, podłóg i okien należy zadbać jeszcze o odpowiednie oświetlenie. To po części wiąże się z oknami – jeżeli chcemy wprowadzić dodatkowe pochłanianie i zakryjemy okna kotarami to musimy w jakiś sposób poradzić sobie z dodatkowym oświetleniem. Nie da się ukryć, że światła to w studio „must have”. W pomieszczeniu do nagrywania nie może być ciemno, ze względu na to, że artyści grają z nut czy czytają tekst podczas  śpiewania. Ponadto dobre oświetlenie będzie też napędzać umysł człowieka do pracy. 

Światło dzienne w domowym studio nagrań

Jeżeli studio jest oddalone od ruchliwej ulicy, czy izolacja okna jest naprawdę dobra wtedy nie musimy się przejmować odgłosami dochodzącymi z ulicy. Dobrze zaadaptowane ściany w studio także zapewnią nam odpowiednią ilość pochłaniania. W tej sytuacji w studio okna mogą być odsłonięte i dzienne światło może swobodnie wpadać do pomieszczenia. Jest to bardzo duży atut studia, dlatego że dzienne światło bardzo dobrze działa na psychikę człowieka, zachęca go do pracy, dodaje werwy i motywacji. Wiele studiów jednak buduje się w podziemiach, czy w pomieszczeniach bez okien, właśnie po to, żeby odizolować się od odgłosów ulicy. Wtedy niestety zupełnie nie mamy dostępu do dziennego światła. 

Sztuczne światło w domowym studio nagrań

Jeżeli w studio nie ma dostępu do dziennego światła trzeba polegać na sztucznych metodach. Tutaj aby nadgonić braki związane z niedostateczną ilością światła dziennego można próbować tworzyć nastrój przy pomocy sztucznych świateł. Do tworzenia studyjnej atmosfery świetnie sprawdzą się kolorowe ledy sprytnie zaprojektowanie w kontekście całej akustyki. Jednak trzeba też popracować nad ogólną jasnością w pomieszczeniu. Typowe znane nam „świetlówki” często niestety hałasują, można sobie z tym poradzić, ale lepiej unikać takich problemów. Jeżeli są zawieszone wysoko nie jest to problem. Jednak jeżeli studio znajduje się w podziemiach i świetlówki będą blisko – może pojawić się nieprzyjemny szum. Oświetlenie ledowe daje nam w dzisiejszych czasach bardzo dużo możliwości, można dostosować odcień, ciepło światła a także jego jasność. Powstały też takie rozwiązania jak Zigbee – czyli pewnego rodzaju smart lampy, którymi możemy sterować zdalnie. 

Podsumowanie

Pamiętajcie przede wszystkim, że lepiej zastosować za dużo świateł niż za mało. Całość oświetlenia możecie podzielić na kilka włączników i w ten sposób regulować jasność czy ilość świecących lamp. Dostęp do światła jest bardzo ważny, szczególnie kiedy jesteśmy ograniczeni i jedyne co nam pozostaje to światło sztuczne. 

A ja po raz kolejny zapraszam Was na mojego instagrama, gdzie możecie łyknąć więcej aku-ciekawostek  
KLIK

Artykuł Projektowanie studia nagrań – światła pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.

Zafascynowana falą postów na grupach, które dotyczą zakupy słuchawek postanowiłam przybliżyć Wam nieco te kwestie. Wybór jeżeli chodzi o słuchawki jest ogromny, dodatkowo jeszcze są różne typy tych słuchawek, a różne typy to w tym przypadku różne zastosowania. Często monitory studyjne, nawet takie wysokiej klasy nie są wystarczające do pełnej oceny gotowego miksu. We wpisie o zaletach i wadach zastosowania słuchawek i monitorów wyjaśniam, że tak naprawdę potrzebujemy obu tych źródeł dźwięku do najbardziej efektywnej pracy z dźwiękiem. Słuchawki i monitory uzupełniają się wzajemnie, dlatego dobrze jest mieć i to i to. Ale do rzeczy… jakie te słuchawki kupić? 

Ze względu na budowę słuchawek możemy je sklasyfikować na trzy grupy:

Konstrukcja słuchawek – otwarta

Słuchawki otwarte to słuchawki, które izolacyjność jest najmniejsza. Przylegają one lekko do uszu, przez co nie uciskają ich i nie powodują pocenia się. Są najwygodniejsze, najlepsze także do długiej pracy z dźwiękiem. W związku z tym świetnie się sprawdzą w przypadku produkcji muzyki czy na potrzeby miksowania dźwięku. W tych przypadkach komfort uszu jest bardzo ważny. 

Konstrukcja słuchawek – zamknięta

Są to słuchawki o silnej izolacyjności. Jest to spowodowane tym, że są mocno dopasowane do uszu. Dźwięk, który generowany jest w słuchawce w bardzo małym stopniu wydobywa się na zewnątrz. To jest ich największa zaleta, którą wykorzystujemy w sytuacji nagrywania muzyki. Kiedy wykonujemy typowo akustyczne nagranie, chcemy żeby sygnał metronomu czy podkładu z odsłuchu nie był nagrywany przez mikrofon. Dzięki temu możemy nawet głośno odtwarzać dźwięk, a przesłuch będzie niewielki. W związku z świetną izolacyjnością tych słuchawek niestety związana jest mała wygoda ich noszenia. Kosteczki, z których składa się małżowina zaczynają boleć, a uszom należy co jakiś czas dać odpocząć.

Konstrukcja słuchawek – półotwarta lub półzamknięta

Trzecim typem słuchawek są konstrukcje hybrydowe – półotwarte lub półzamknięte. Kosztem mniejszej izolacyjności wzrasta komfort noszenia tych słuchawek. Są one kompromisem, dobrym do małego studia czy na małe potrzeby. 

Zatem…. jakie słuchawki do pracy z dźwiękiem kupić?

Analiza podziału słuchawek ze względu na ich budowę daje odpowiedź jakiego typu słuchawek będziemy potrzebować do naszej pracy. To już naprawdę duża część pracy za nami. Myślę, że jest to najważniejsza wytyczna, bo o ile rozważamy słuchawki z conajmniej średniej półki to pozostałe parametry będą wystarczające. A z tych pozostałych parametrów, to te, które są warte analizy to przede wszystkim pasmo przenoszenia, które powinno być minimalnie w przedziale 20 Hz – 20 kHz, skuteczność słuchawek, która powinna być w okolicach conajmniej 90 dB i impedancja. Ten ostatni parametr, czyli impedancja ma znaczenie w przypadku  wzmacniacza, którym będziemy te słuchawki napędzać. O ile będzie to interfejs audio czy mikser, to na pewno poradzi sobie z wysoko-impedancyjnymi słuchawkami. Problem może się pojawić, kiedy kupimy słuchawki z impedancją rzędu 250 Om, a będziemy wpinać je na przykład do telefonu. Dźwięk wtedy może okazać się zbyt cichy. 

W przypadku wybierania słuchawek, jak każdego sprzętu akustycznego, najlepiej jest wybrać się do sklepu muzycznego i przetestować dane sztuki. Warto wziąć pod uwagę wygodę użytkowania słuchawek, parametry, dźwięk, który z nich się wydobywa i opinię innych osób apropos np. wykorzystanej technologii związanej z konstrukcją. 

Zebrałam Wam poniżej kilka modeli słuchawek, które zazwyczaj polecam Wam kiedy mnie o nie pytacie.

Konstrukcja otwarta 

Konstrukcja zamknięta

Konstrukcja półotwarta

Nie dzieliłam tych słuchawek ze względu na ceny, bo ceny lubią się zmieniać. Jeżeli klikniesz na interesujący Cię model słuchawek to link automatycznie przeniesie Cię do sklepu Thomanna, gdzie możesz podejrzeć sobie aktualne ceny. 

Dziękuję Ci bardzo za poświęcony czas. Jeżeli masz ochotę to koniecznie w komentarzu napisz mi z jakich słuchawek korzystasz i na jakie potrzeby. Bardzo ciekawi mnie co wybraliście dla siebie. 

Artykuł Jakie słuchawki wybrać do pracy z dźwiękiem? pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.

Z mojego poprzedniego wpisu „Mastering wokali – tanio, szybko, dobrze” mogliście dowiedzieć się czym mastering nie jest. I choć jest to pewna droga do zdefiniowania tego pojęcia, zdecydowanie nie jest to wystarczające. Ilość pojawiających się zapytań, w których można zauważyć problem określenia różnicy między miksem a masteringiem, jest ogromna.  Ten temat jest ważny dlatego, że często szukamy wiedzy na temat miksu wykorzystując słowo kluczowe „mastering”. Kiedy jednak szukamy zagadnień faktycznie związanych z masteringiem to nie potrafimy ich nawet nazwać. No dobrze, więc zdefiniujmy sobie ten mastering raz a porządnie. 

Definicja masteringu

W Wikipedii możemy przeczytać, że mastering to „końcowy etap procesu realizacji produkcji muzycznej, podczas którego wydobywa się niuanse brzmieniowe realizowanego materiału„. Ta definicja jednak nie podkreśla innej bardzo ważnej roli masteringu. Przytoczę jeszcze jedną definicję tym razem z świetnej książki Piotra Kardasa „Homerecording dla każdego„, brzmi ona następująco „proces przygotowania i obróbki materiału audio w celu nagrania go na określony nośnik„. Ta definicja jest zdecydowanie szczęśliwsza dlatego, że podkreśla bardzo ważną współcześnie rolę masteringu – koncepcję przygotowania utworu na nośnik. A współcześnie w zasadzie jest to przygotowanie na odpowiednie streamingi. 

Na dzień dzisiejszy jednak zdefiniowanie masteringu nie jest takie proste. Właśnie ze względu na to, że nieustannie zmienia się sposób przekazywania muzyki słuchaczom. O ile wcześniej wykonując mastering przygotowywano materiał tak, aby jak najlepiej odtwarzał się na kasecie, płycie winylowej czy płycie CD, dbano o odpowiedni odstęp czasu między utworami, o odpowiednią kolejność, o wspólne brzmienie utworów w ramach albumu, a także wypalano nośnik-matkę, to aktualnie wykonujemy przygotowanie utworu pod konkretne wymagania streamingu. Podczas miksu mamy do dyspozycji tyle dobrych procesorów i tak wiele możliwości, że sama edycja brzmienia w procesie masteringu jest niewielka i zamyka się w faktycznym „wydobywaniu niuansów brzmieniowych”. 

Sugerowane poziomy LUFS

Teraz mówimy nawet o masteringu do internetu. Gdzie bardzo ważne jest żeby wziąć pod uwagę wymagania konkretnego streamingu. A jeżeli chodzi o te wymagania to one też potrafią być różne. Najczęściej posługujemy się poziomem LUFS, który również jest zdefiniowany dla różnych streamingów. Youtube na swoje potrzeby definiuje poziom – 13 LUFS, a Apple Music -16 LUFS. Dla porównania materiał w telewizji powinien mieć poziom około -23 LUFS. 

Pamiętajmy jednak, aby nie mylić miksu z masteringiem. Są to dwa odrębne procesy, z których każdy ma do osiągnięcia inny cel. Coraz częściej można się spotkać z osobami, które same przeprowadzają proces masteringu w ramach miksu. W muzyce popularnej nie ma miejsca na takie samodzielne działania i dobrym zwyczajem jest oddawać materiał do masteringu profesjonalistów. Kolejna para dźwiękowych uszu, która pracuje nad naszym utworem może bardzo dużo do niego wnieść. 

Czy robicie mastering swoich nagrań samodzielnie w domu? Czy zlecacie to zewnętrznej firmie? Dajcie znać w komentarzach jak to u Was wygląda

A ja tymczasem zapraszam Was na mojego instagrama, gdzie możecie łyknąć więcej aku-ciekawostek  
KLIK

Artykuł Mastering – co to faktycznie jest? pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.

Pisałam już króciutko o adaptacji studia nagrań, bo jest to bardzo ważny element każdego pomieszczenia do odsłuchiwania czy nagrywania muzyki. ALE równie dużym problemem, szczególnie w domowych studiach, jest izolacja akustyczna. W przypadku profesjonalnych studiów nagrań zazwyczaj nie jest to taki problem, dlatego, że wiele z tych studiów jest już na etapie projektu odpowiednio izolowane od dźwięków z zewnątrz i każdy element studia  jest dogłębnie przemyślany. Jednak kiedy robimy studio od końca, czyli adaptujemy pokój na potrzeby nagrań to izolacja jest niezwykle ważnym elementem. Piszę o tym dlatego, że często spotykam się z opinią, że Wasz mikrofon za 300 zł jakoś głośno szumi i szukacie nowego, za 500 zł, bo szumi mniej. W wielu przypadkach to wcale nie mikrofon szumi, a komputer, wiatrak, czy inne urządzenia czy instalacje w pomieszczeniu. Ale skoro już zaczęłam wymieniać problemy, to podzielmy je sobie na kilka grup. 

• Źródła hałasu wewnątrz pomieszczenia
  

  To są takie źródła, które zakłócają nam nagranie bezpośrednio. W domowych studiach jest to komputer, na którym nagrywamy dźwięk, może to być wiatrak, klimatyzacja czy różnego rodzaju wentylacje. Źle z nagraniami też współpracują skrzypiące podłogi, drzwi czy krzesło, na którym siedzi realizator. W lepszej sytuacji jesteś, kiedy pokój nagraniowy z reżyserką oddziela ściana działowa. Wtedy trzeba zwrócić uwagę na podłogę, która przy ruchu wokalisty może powodować drgania statywu z mikrofonem. A jeżeli już jesteśmy w tej małej zamkniętej kabince, to wspomnę jednym zdaniem, że do nagrywania najlepiej sprawdzą się słuchawki zamknięte, które najlepiej izolują dźwięk wewnątrz słuchawki. Ja sama jednak, rzadko namawiam Was do tworzenia małych kabin.

• Źródła hałasu wewnątrz pomieszczenia – komputer

  Najczęściej powtarzam, że wokale lubią przestrzeń i sugeruję nagrywanie na środku pokoju. Wtedy faktycznie jesteśmy znacznie bardziej narażeni na ten hałas od komputera. Jeżeli chodzi o komputer to jego izolacja nie jest takim najprostszym problemem. Z jednej strony chcielibyśmy zamknąć komputer w kabinie wypełnionej wełną, a z drugiej strony musimy mu zapewnić odpowiednią cyrkulację powietrza, szczególnie kiedy jest obciążony działającym programem do nagrywania. W tym przypadku można wykorzystać pracę w blokach czasowych, którą zawsze wszystkim polecam. Nagrywajmy, wietrzmy, dajmy odpocząć komputerowi, nagrywajmy znowu, wietrzmy, odpoczywajmy. Długie sesje są męczące, a zmęczenie nie jest naszym przyjacielem.
  
  

• Źródła hałasu zewnętrzne
  

  Kolejne źródła hałasu, to takie, które przychodzą z zewnątrz. Taki hałas może być generowany przez ruch uliczny i dostawać się do pomieszczenia przez okno. Dobrze jest wtedy, na czas nagrań zamknąć to okno, żeby zminimalizować ryzyko pojawienia się na nagraniu szczekającego psa czy bawiących się dzieci. Zdaję sobie sprawę z tego, że przy zamkniętym oknie i wyłączonej wentylacji może w szybkim czasie zrobić się w pomieszczeniu ciepło, wilgotno i duszno. Dlatego zachęcam Was kolejny raz do pracy w blokach czasowych z przynajmniej niewielkimi przerwami. Jako bardziej wysoko-budżetowe rozwiązanie problemu proponuję wykorzystać okno z wysoką izolacyjnością. Można także we wnęce okiennej umieścić drugie okno, jest to dość nisko-budżetowe ale efektywne rozwiązanie.  

• Źródła hałasu zewnętrzne – sąsiedzi i domownicy

  To są jednak typowo zewnętrzne źródła hałasu. Ja chciałabym wspomnieć o jeszcze jednym problemie, który pojawia się w domowych studiach nagrań. Jeżeli takie studio tworzysz w domu jednorodzinnym, to jesteś narażony na hałas innych domowników czy instalacji hydraulicznej. Warto tutaj uprzedzić współlokatorów, że będziesz nagrywać lub wybrać taki okres, kiedy nie będzie ich w domu. Z hydrauliką w domu jest tak, że o ile nikt jej w czasie nagrań nie „uruchamia” to nie ma z nią problemu. Problem jest bardziej złożony, kiedy studio nagrań tworzysz w bloku. Wtedy jesteś w pewnym sensie zależny od innych domowników i konieczne jest zadbanie o dobrą izolację. Podsunę Wam kilka prostych rozwiązań. Aby odizolować się od sąsiadów z góry świetnie sprawdzi się sufit podwieszany z pustką powietrzną wypełnioną wełną. Do izolacji od dźwięków z innych pomieszczeń czy z klatki schodowej można wykorzystać drzwi z dobrym współczynnikiem izolacyjności, a przynajmniej szczelne! 

• Instalacja elektryczna
  

  Instalacja elektryczna w pomieszczeniu to taki najbardziej przeze mnie bagatelizowany problem. Wiem, że on występuje, ale w domowych warunkach nie ma on aż takiego dużego znaczenia. Jednak mimo wszystko, będzie dobrze jeżeli skontrolujecie swoje nagrania pod kątem hałasu powstającego w sieci Waszego studia. Przede wszystkim taki hałas objawia się częstotliwością 50 Hz lub jej harmonicznymi na nagraniu. Jeżeli nagrywacie na laptopie, to można na czas nagrań odłączyć go od sieci i pracować na baterii. Warto też uważać na zjawisko nazwane „pętlą masy”. Pętla masy może wystąpić między komputerem, interface’m a peryferiami czyli np. wzmacniaczem gitarowym, klawiszem czy preampem mikrofonowym. Z pętlą masy najlepiej poradzimy sobie przy użyciu di-boxa lub izolatora masy.  

Mam nadzieję, że potraktujecie poważnie problemy związane z izolacją. Nie tylko adaptacją studio nagraniowe żyje! Izolacja jest równie ważna, szczególnie, że można szybko wyeliminować problemy. A często rozwiązań szukacie zupełnie w innym miejscu niż są. Napiszcie mi w komentarzach jakie izolacyjne problemy macie w swoich studiach nagrań i jak sobie z nimi radzicie. Ja też kiedyś nagrywałam w trudnych warunkach i zawsze trzeba sobie jakoś po prostu z tym poradzić. 

Po więcej ciekawostek z dziedziny audio bardzo serdecznie zapraszam Cię do śledzenia mojego profilu na instagramie! 
KLIK

Artykuł Izolacja w domowym studio nagrań pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.

W pierwszej części wpisu na temat akustyki krótko zastanowiliśmy się nad problemami związanymi z niskimi częstotliwościami w małych pomieszczeniach. Dolne pasmo to duży problem w adaptacji akustycznej pomieszczeń, jednak nie jedyny. Nie należy zapominać o średnich i wysokich częstotliwościach. A w sumie, nikt chyba o nich nie zapomina. Na potęgę ładujemy panele akustyczne na ściany w każdym „studio” gdzie się tylko da. Szczególnie po to, żeby wygrać z bassem. Dla bassu jednak panele te to zwykła ściana, nie robią na nim żadnego wrażenia. Kluczowe jest to, żeby zdać sobie sprawę, że panele pochłaniające działają na średnie i wysokie pasmo. Zbyt duża ilość tych paneli powoduje, że dźwięk jest nierówno pochłaniany i jego obraz jest mocno zniekształcony. Zbyt małą ilość wszyscy ocenimy jako „długi pogłos” – a fachowo: odbić w pomieszczeniu jest zbyt dużo.

„Filtr” grzebieniowy w akustyce

Dla średnich i wysokich częstotliwości może zaistnieć konieczność uporania się z filtracją grzebieniową w pomieszczeniu. Fala, która odbija się od ścian podobnie jak dla niskich częstotliwości generuje punkty, w których są wzmocnienia i osłabienia. Jest ich więcej dlatego, że fala jest krótsza. Ucho sobie całkiem nieźle radzi z wypełnieniem luk częstotliwości, ale jeżeli taki filtr wystąpi, to będziemy postrzegać dźwięk jako niezbyt przyjemny. W kontekście odsłuchiwania i miksowania muzyki dźwięk słyszany w sumie nie ma być przyjemny, a możliwie „płaski” w paśmie częstotliwościowym, dlatego ten „filtr” to nasz wróg. 

Zrozumieć ucho ludzie

Jeżeli do ucha dociera dźwięk bezpośredni i nie później niż około 50 ms dociera dźwięk odbity to ucho analizuje to jako jeden sygnał. Jeżeli jednak dźwięk odbity dociera później to zaczynamy słyszeć mniejsze lub większe echo. Na podstawie tego echa często naturalnie wyobrażamy sobie jak duże jest pomieszczenie. Zbyt dużo odbić i tego słyszalnego echa składa się na to, co nazywamy pogłosem pomieszczenia. Do większej ilości informacji o pogłosie zapraszam TUTAJ.

Lokalizacja dźwięku w przestrzeni

Ucho jest na tyle sprytne, że potrafi sobie szybko ocenić z którego kierunku dociera dźwięk. Ale nie tylko dźwięk bezpośredni, odbicia także! Przez to ucho lokalizuje wczesne odbicia włącznie z dźwiękiem bezpośrednim i przez to może „przesuwać” nasze wyobrażenie o źródle dźwięku.

Śledzenie ścieżki odbić

Do analizy odbić w pomieszczeniu ważne jest prześledzenie ich ścieżki.    W akustyce podobnie jak w optyce istnieje zasada, że kąt padania jest równy kątowi odbicia. Więc jeżeli dźwięk pada na ścianę pod kątem 60 stopni to także pod takim samym kątem się odbije. Problematyczne odbicia to te, które są najsilniejsze, czyli te pierwsze. Aby znaleźć je można zastosować prostą sztuczkę z lustrem. Osoba X powinna siedzieć w miejscu, gdzie siedzi zwykle osoba odsłuchująca muzykę w pomieszczeniu. Osoba Y powinna wziąć lusterko i przesuwać je po bocznej ścianie, do momentu aż X zauważy odbicie głośnika w lusterku. Miejsce, w którym znajduje się lusterko powinno zostać zabezpieczone na przykład przy użyciu pochłaniającego panelu. Tę metodę można zastosować dla ścian, sufitu a nawet podłogi.

Te kilka kolejnych wskazówek odnośnie akustyki mam nadzieję, że naprowadzi Was na lepsze rozwiązania w domowych studiach. Mam jeszcze kilka pomysłów, więc myślę, że możecie czekać na kolejną część wpisu o adaptacji domowego studia. Te porady to jednak tylko szczyt góry lodowej. Jednak nie mogę tego tematu pozostawić bez słowa, szczególnie kiedy widzę naprawdę ogromne ilości paneli w miejscach gdzie nagrywacie. Dużo paneli powoduje, że zawsze zapala mi się czerwona lampka i obawiam się, że osoba, która to sobie zaplanowała tak naprawdę nie ma pojęcia co dzieje się w pomieszczeniu w kontekście akustyki. Chyba że to ma wyglądać….

Dajcie znać w komentarzach z jakimi problemami spotykacie się w Waszych studiach nagrań i jak sobie z tymi problemami poradziliście!

Po więcej ciekawostek z dziedziny audio bardzo serdecznie zapraszam Cię do śledzenia mojego profilu na instagramie! 
KLIK

Artykuł Podstawy akustyki w domowym studio nagrań cz. 2 pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.

Tworzenie domowego studia nagrań powinniśmy zacząć właśnie od akustyki. Niestety sam sprzęt w studio nagrań często okazuje się niewystarczający. Podejście do wielu zmian w życiu zaczynamy od zakupów potrzebnego sprzętu. W przypadku kiedy chcemy zrezygnować z nagrań w studio i przejść na nagrania w własnym studio domowym lub kiedy chcemy zacząć nagrywać w warunkach domowych to kupujemy do tego najpotrzebniejszy sprzęt. Zaopatrujemy się przede wszystkim w mikrofon, interface lub mikser, czasem decydujemy się na jakiś reflection filter lub bardziej ambitniejsi stolarze konstruują własne panele (pisałam o nich tutaj), które coś mają pomóc. W tych działaniach często brakuje logiki i ciągu przyczynowo-skutkowego. Panele montowane na potęgę w losowych miejscach to standard w domowych studiach nagrań. Notorycznie ktoś pyta mnie o odpowiednie ustawienie paneli, a nie jest w stanie odpowiedź na pytanie po co te panele ustawiać. Bo inni ustawili. Fajnie. Każdy ustawiony panel powinien mieć jednak jakiś cel do zrealizowania.

Ale najpierw porozmawiajmy o problemach w małych pomieszczeniach. 

Niskie częstotliwości w studio nagrań

Energia o niskiej częstotliwości w pomieszczeniu to często duży problem. Niskie częstotliwości mają dość długie fale. Dla częstotliwości 100 Hz długość fali to około 3 metry. Nasze pokoje z reguły nie mają większych wymiarów niż te 3 metry. Im niższa częstotliwość tym fala jest stety-niestety dłuższa. Takie długie fale w małym pomieszczeniu nie są w stanie wybrzmieć do końca, odbijają się na twardych powierzchniach i nakładają na siebie. To jest jeden z powodów trudnej separacji niskich częstotliwości w małych pomieszczeniach. Najniższa częstotliwość, która w danym pomieszczeniu będzie „działać” jest mocno ograniczona wymiarami pomieszczenia.

Często przyjmuje się, że częstotliwości, dla których długość fali jest dłuższa niż połowa najdłuższego rozmiaru pomieszczenia nie powinny być w ogóle rozważane w kontekście odsłuchu w danym pomieszczeniu. Te częstotliwości oczywiście będą słyszalne, ale będą mocno osłabione i nie będą prezentować faktycznego stanu. Niskie częstotliwości będą najbardziej obecne w rogach ścian – dlatego ustawienie tam stanowiska do miksowania czy nagrywania nie jest najlepszym pomysłem. 

Fale stojące w studio nagrań

Szczególny problem powstanie dla częstotliwości, której długość fali będzie dokładnie dwukrotnie większa od wymiaru pomieszczenia. W efekcie powstanie efekt nazywany falą stojącą, czyli fala akustyczna będzie odbijać się między dwoma równoległymi ścianami. Odbicia te spowodują, że w niektórych miejscach częstotliwość ta będzie słyszalna bardziej, a w niektórych wcale. Miejsca, w których częstotliwość ta będzie mocno eksponowana będą występować w bardzo bliskiej odległości ściany, a osłabienia w połowie odległości między ścianami. Również sytuacja będzie podobna dla harmonicznych tej częstotliwości. 

Złota proporcja

W źródłach literaturowych można poczytać o proporcjach wymiarów pomieszczeń, które najlepiej sprawdzą się przy pracy z dźwiękiem. A zatem są to następujące proporcje pomieszczeń:

wysokość x szerokość x długość:
1,00 x 1,14 x 1,39
1,00 x 1,26 x 1,59
1,00 x 1,28 x 1,54
1,00 x 1,30 x 1,90
1,00 x 1,40 x 1,90
1,00 x 1,50 x 2,50
1,00 x 1,60 x 2,33

Te wymiary to po prostu punkt wyjścia do projektowania studia nagrań pod kątem akustyki. Jeżeli jesteśmy jeszcze przy projektowaniu pomieszczenia do nagrywania, to warto wziąć pod uwagę też wykorzystywany zabieg nachylenia ścian. Jeżeli unikniemy równoległych powierzchni to unikniemy też fal stojących między nimi, ale niestety znacznie utrudnimy sobie analizę akustyczną takiego pomieszczenia. Często niestety jest tak, że nasz pokój jest już zbudowany i nie mamy zbyt dużego wpływu na jego wymiary. Wtedy swoją rolę mogą odegrać panele pochłaniające czy dyfuzory. Na ten temat poświeciłam osobny wpis, jednak tutaj krótko podsumuję. 

Więzienie dla niskich częstotliwości

Panele pochłaniające i dyfuzory generalnie słabo sobie poradzą z niskimi częstotliwościami. Na fale stojące można stosować na przykład pułapki basowe oparte na wnękach, które wpuszczą niską częstotliwość do wnęki i nie pozwolą jej wyjść. Wnęki stroimy na konkretną częstotliwość – powinny mieć głębokość jednej czwartej długości fali o zadanej częstotliwości. Podobnie działają także Rezonatory Helmholtza, które przez otwór wpuszczają do wnęki częstotliwość, którą chcemy pochłaniać.

Dobrze, to tyle na dzisiaj. W kolejnej części wpisu dotyczącego akustyki w domowym studio porozmawiamy jeszcze o innych problemach w małych studiach, a także o samym procesie słyszenia. Dobre zrozumienie tych zagadnień jest gwarancją sukcesu jeżeli chodzi o pracę z dźwiękiem. Niestety zbyt często próbujemy zabrać się do nowych rzeczy w ogóle nie analizując teorii i nie próbując myśleć logicznie. Odpoczywajcie! 

Chciałabym zobaczyć Wasze studia nagrań i Wasze pracownie. Pochwalcie się zdjęciami w komentarzu. Chcę zobaczyć jak poradziliście sobie z zagadnieniami z dziedziny akustyki. Zrobiłam taką akcję na facebooku i udało mi się pomóc wielu osobom, które wrzuciły zdjęcia swoich studiów nagrań. 

Po więcej ciekawostek z dziedziny audio bardzo serdecznie zapraszam Cię do śledzenia mojego profilu na instagramie! 
KLIK

Artykuł Podstawy akustyki w domowym studio nagrań cz. 1 pochodzi z serwisu Akustyczny Punkt Widzenia.